Przepis na Fırında yoğurtlu kabak – zapiekana cukinia z jogurtem i serem
Fırında yoğurtlu kabak to turecka zapiekanka z cienkich plasterków cukinii w sosie jogurtowo-serowym z koperkiem i czosnkiem. Po upieczeniu ma złocisty, lekko chrupiący serowy wierzch i miękki, kremowy środek, lżejszy niż klasyczne zapiekanki z beszamelem. To praktyczny sposób na wykorzystanie nadmiaru cukinii i jogurtu w jednym, sezonowym daniu z piekarnika.
W kuchni tureckiej warzywne zapiekanki z jogurtem i jajkiem są popularnym sposobem na podanie sezonowych warzyw w formie prostego, domowego obiadu. Cukinia pojawia się tam często w meze i daniach pieczonych, bo dobrze chłonie smak czosnku, koperku i serów.
Ta zapiekanka łączy turecką miłość do jogurtu z łagodną, słodkawą cukinią, dając coś w rodzaju „letniego comfort food” bez ciężkiego sosu. Dzięki koperkowi i czosnkowi smak jest świeży i wyrazisty, a warstwy cienko krojonej cukinii przypominają lekką, śródziemnomorską lasagne. To danie szczególnie dobrze pokazuje, jak w kuchni tureckiej wykorzystuje się sezonowe warzywa w prosty, ale sprytny sposób.
Dlaczego ta wersja działa
- Cienkie plasterki cukinii pieką się równomiernie, dzięki czemu środek jest miękki, ale nie wodnisty.
- Jogurt ogrzany do temperatury pokojowej zmniejsza ryzyko zwarzenia się masy w piekarniku.
- Połączenie białego i żółtego sera daje wyrazisty smak i apetyczną, zapieczoną skorupkę.
- Warstwowe układanie cukinii i sosu gwarantuje, że każdy kęs ma kremowy sos i warzywo.
Wskazówki kucharza
Jeśli masz mandolinę, koniecznie jej użyj – równe plasterki pieką się w tym samym tempie i nie zostają twarde wyspy cukinii. Przy bardzo młodej, cienkiej cukinii często w ogóle nie dosalam pierwszej warstwy, bo słoność serów w zupełności wystarcza. Gdy chcesz wersję bardziej treściwą, dodaj między warstwy kilka cienkich plasterków ziemniaka, ale wydłuż pieczenie o 5–10 minut i sprawdzaj, czy środek się ściął.
Jak podawać
Podawaj jako lekką kolację z sałatką z pomidorów, ogórka i cebuli oraz kromką świeżego pieczywa lub pity. Świetnie pasuje też jako ciepła przystawka na stole z meze, obok oliwek, pasty z bakłażana czy hummusu, a na drugi dzień możesz zjeść ją na zimno, pokrojoną w kostki, w lunchboxie.
Na co uważać
- Nie sol cukinii obficie – sery są słone i łatwo przesadzić z ogólną słonością dania.
- Nie używaj bardzo rzadkiego jogurtu; jeśli jest wodnisty, odlej część serwatki.
- Nie kroj zapiekanki od razu po wyjęciu – gorąca masa będzie się rozpływać i porcje się rozpadną.
Zamienniki
- Ser biały możesz zastąpić fetą lub innym słonym serem bałkańskim, zmniejszając ilość soli.
- Koperek da się podmienić na natkę pietruszki, jeśli nie lubisz jego charakterystycznego aromatu.
- Zamiast żółtego sera użyj tartej mozzarelli lub mieszanki serów, które dobrze się topią.
- Przy braku jogurtu naturalnego sprawdzi się gęsty kefir, ale użyj go odrobinę mniej.
Składniki
- cukinia - 700 g
- jogurt naturalny - 250 g
- ser biały - 120 g
- ser żółty - 60 g
- jajka - 2 sztuki
- czosnek - 2 ząbki
- koperek - 2 łyżki
- olej roślinny - 1 łyżka
- sól
- pieprz czarny - 0.25 łyżeczki
- papryka słodka - 0.5 łyżeczki
Przygotowanie
- Rozgrzej piekarnik do 190°C (grzanie góra–dół). Naczynie żaroodporne cienko posmaruj olejem, dokładnie docierając do boków i narożników, żeby zapiekanka nie przywierała.
- Cukinię umyj, odetnij końcówki i pokrój w cienkie plasterki o grubości około 3–4 mm; najlepiej użyj mandoliny. Jeśli skórka jest bardzo twarda lub gruba, częściowo ją obierz w podłużne paski.
- Jogurt wyjmij z lodówki co najmniej 20 minut wcześniej, by się ogrzał. W misce wymieszaj jogurt, jajka, przeciśnięty czosnek, pieprz i niewielką szczyptę soli, aż powstanie jednolita, lekko płynna masa bez smug białka.
- Do masy jogurtowej dodaj pokruszony w dłoniach ser biały i drobno posiekany koperek. Delikatnie wymieszaj, żeby ser rozłożył się równomiernie, ale pozostały w nim niewielkie grudki.
- Na dnie naczynia ułóż pierwszą warstwę plasterków cukinii, lekko zachodzących na siebie jak dachówki, tak by nie było prześwitów. Bardzo delikatnie posól – sery też są słone.
- Na cukinię nałóż część masy jogurtowo-serowej i rozsmaruj cienką, równą warstwą. Powtarzaj układanie cukinii i masy, aż zużyjesz składniki; ostatnią warstwą powinna być masa jogurtowa.
- Wierzch zapiekanki posyp startym żółtym serem i oprósz papryką słodką, aby po upieczeniu ser miał apetyczny, złocisto-czerwony kolor i lekko chrupiącą skórkę.
- Wstaw naczynie do piekarnika i piecz 25–30 minut, aż masa jogurtowa wyraźnie się zetnie, a ser na wierzchu się rozpuści i lekko zrumieni. Przy poruszeniu naczyniem środek nie powinien się falować.
- Po wyjęciu z piekarnika odstaw zapiekankę na około 10 minut, aby lekko stężała – brzegi powinny się odrobinę odsunąć od formy. Następnie pokrój w kwadraty lub prostokąty i podawaj na ciepło.
Przechowywanie
Zapiekankę przechowuj w lodówce, przykrytą, do 2 dni; cukinia z czasem bardziej mięknie, a masa staje się zwarta. Podgrzewaj w piekarniku lub na patelni pod przykryciem na małym ogniu, by ser na wierzchu nie stwardniał i nie wysuszył się.
Gdy mam w lodówce kilka smutnych cukinii i otwarty jogurt, wrzucam wszystko do jednej formy – po pół godzinie mam kolację, którą spokojnie podaję też gościom.