Przepis na Empanadas de frijol y queso – pieczone pierożki z fasolą i serem
Empanadas de frijol y queso to meksykańskie, pieczone pierożki z kruchego ciasta pszennego, nadziewane kremową pastą z czarnej fasoli i sera. W Meksyku kupisz je w piekarniach i na targach, a w domu świetnie sprawdzają się jako sycąca przekąska na wynos. Smakiem przypominają połączenie pierogów i drożdżówek z wytrawnym farszem, z delikatnie przyprawionym, „ulicznym” charakterem.
Empanadas z fasolą i serem to popularna przekąska w wielu regionach Meksyku, często sprzedawana w piekarniach obok słodkiego pieczywa. Farsz z frijoles refritos i sera wykorzystuje to, co w meksykańskiej kuchni najtańsze i najbardziej domowe – fasolę jako bazę codziennych posiłków.
Te empanadas przenoszą klimat meksykańskiej piekarni do domowego piekarnika, ale bez drożdży i długiego wyrastania. Farsz z fasoli i sera jest tani, sycący i pełen białka, więc pierożki bez problemu zastępują kanapkę. Dobrze znoszą mrożenie, dlatego łatwo przygotować większą porcję „na czarną godzinę”.
Dlaczego ta wersja działa
- Schłodzone, maślane ciasto daje efekt między kruchym a lekko listkującym, idealnym do pieczenia.
- Gęsty, dobrze odparowany farsz z fasoli i sera nie wypływa podczas pieczenia.
- Krótkie pieczenie w wysokiej temperaturze zapewnia złoty kolor i miękkie wnętrze bez przesuszenia.
Wskazówki kucharza
Ciasto zagniataj krótko i na zimno – im mniej je męczysz, tym będzie bardziej kruche i delikatne po upieczeniu. Farsz koniecznie odparuj na patelni, aż będzie gęsty i zacznie odchodzić od dna; zbyt rzadki wypłynie na blasze i przypali się. Przed końcem pieczenia delikatnie unieś jednego pierożka – jeśli spód jest złoty, a nie blady, empanadas są gotowe.
Jak podawać
Podaj je z prostym dipem: gęstym jogurtem wymieszanym z limonką i szczyptą soli albo z szybką salsą z pomidora. Świetnie sprawdzają się jako przekąska na wspólne oglądanie meczu lub jako lunch do pracy, bo łatwo je zapakować w pudełko. Na większą kolację dorzuć sałatkę z kukurydzą i kolendrą oraz dzbanek agua fresca lub lekkie piwo.
Na co uważać
- Nie nakładaj zbyt dużo farszu – pierożki łatwo się wtedy rozklejają w piekarniku.
- Farsz musi być całkowicie wystudzony; ciepły rozrzedza ciasto i utrudnia zlepianie.
- Jeśli ciasto wyrabiasz za długo, po upieczeniu będzie twarde zamiast delikatnego.
Zamienniki
- Czarną fasolę możesz zastąpić czerwoną lub pinto, dobrze ugotowaną i odcedzoną.
- Zamiast sera żółtego użyj tartego cheddara lub mozzarelli, pilnując, by ser dobrze się topił.
- Masło w cieście da się częściowo zastąpić smalcem, co zbliży smak do oryginalnych empanadas.
Składniki
- mąka pszenna - 350 g
- masło - 80 g
- jajko - 1 sztuka
- woda - 120 ml
- sól - 0.5 łyżeczki
- fasola czarna - 250 g
- ser - 120 g
- cebula - 0.5 sztuki
- czosnek - 1 ząbek
- olej roślinny - 1 łyżka
- kumin - 0.25 łyżeczki
- papryka - 0.5 łyżeczki
- pieprz czarny
- sól do farszu
Przygotowanie
- Do miski wsyp mąkę i sól, wymieszaj. Dodaj pokrojone w kostkę zimne masło i rozcieraj palcami lub siekaj nożem, aż powstaną drobne grudki przypominające mokry piasek, bez dużych kawałków masła.
- Stopniowo dolewaj zimną wodę, mieszając widelcem, aż ciasto zacznie się łączyć w miękkie okruchy. Zagnieć szybko w kulę tylko do połączenia, bez długiego wyrabiania, owiń folią i wstaw do lodówki na co najmniej 20 minut.
- W międzyczasie przygotuj farsz: cebulę posiekaj drobno, czosnek pokrój w cienkie plasterki. Na patelni rozgrzej olej, dodaj cebulę i smaż 3–4 minuty, aż zmięknie i lekko się zeszkli. Dodaj czosnek, kumin i paprykę, smaż jeszcze około 1 minuty, aż przyprawy zaczną intensywnie pachnieć.
- Dodaj ugotowaną fasolę i 2–3 łyżki wody. Gotuj 5 minut na średnim ogniu, rozgniatając fasolę widelcem lub tłuczkiem, aż powstanie gęsta, jednolita pasta, która nie spływa z łyżki. Dopraw solą i pieprzem, odstaw do całkowitego wystudzenia.
- Ser zetrzyj na tarce o grubych oczkach. Gdy pasta z fasoli będzie zimna, wymieszaj ją z tartym serem; farsz powinien być gęsty i zwarty, tak by dało się go nakładać łyżką bez rozlewania.
- Piekarnik nagrzej do 190°C (góra-dół). Blachę wyłóż papierem do pieczenia. Schłodzone ciasto rozwałkuj na lekko podsypanej mąką stolnicy na placek o grubości około 3 mm – powinno być elastyczne, ale nie klejące.
- Wycinaj kółka o średnicy 10–12 cm (np. miseczką). Na środek każdego kółka nałóż 1–1,5 łyżki farszu, zostawiając wolny brzeg. Złóż ciasto na pół, tworząc półksiężyc, i dokładnie zlep brzegi, dociskając widelcem, aż powstanie wyraźny wzorek.
- Empanadas ułóż na blasze w odstępach. Jajko roztrzep w miseczce z odrobiną wody i posmaruj nim wierzch pierożków, dzięki czemu po upieczeniu będą złociste i błyszczące.
- Piecz 18–20 minut, aż pierożki wyraźnie się zrumienią, a spód będzie złoty, nie blady. Po wyjęciu z piekarnika odczekaj kilka minut, by farsz lekko stężał, i podawaj jeszcze ciepłe w środku.
Przechowywanie
Upieczone empanadas przechowuj w lodówce do 3 dni, najlepiej podgrzewając je w piekarniku, aby ciasto znów stało się kruche. Nadają się też do mrożenia – zamroź je po upieczeniu lub przed pieczeniem i wydłuż czas w piekarniku o kilka minut.
Najczęściej piekę te empanadas w niedzielę wieczorem i część od razu mrożę – w środku tygodnia po prostu wrzucam je na gorącą blachę i mam gotowy obiad na zabiegane dni. Kilka razy zabrałam je też w długą podróż pociągiem i były dużo lepszą opcją niż dworcowa bułka.
