Przepis na Zapiekanka ziemniaczana z kurczakiem i porem
Zapiekanka ziemniaczana z kurczakiem i porem to polska, domowa wersja gratin – pełny obiad z jednego naczynia. Cienko krojone ziemniaki miękną w sosie śmietankowo-serowym, przełożone soczystym, przyprawionym kurczakiem i słodkawym porem, a na wierzchu powstaje złocista, elastyczna skorupka sera. Proporcje płynu i sposób krojenia sprawiają, że ziemniaki dopiekają się bez wstępnego gotowania, a mięso pozostaje wilgotne także po odgrzaniu.
To danie łączy francuską ideę gratin z polskim przyzwyczajeniem do „obiadu z piekarnika” na niedzielę. Por i śmietanka są typowe dla domowej kuchni, w której często korzysta się z jednego dużego naczynia dla całej rodziny.
Ta zapiekanka ziemniaczana z kurczakiem i porem to kwintesencja polskiego „niedzielnego obiadu bez stresu” – wszystko ląduje w jednym naczyniu, a piekarnik robi resztę. Delikatny kurczak, słodkawy por i kremowy, śmietankowy sos tworzą coś pomiędzy domowym gratin a zapiekanką z barów mlecznych, tylko w bardziej dopieszczonej wersji. To danie szczególnie docenią ci, którzy lubią konkretne, sycące obiady, ale nie mają ochoty pilnować trzech garnków naraz.
Dlaczego ta wersja działa
- Cienkie plasterki ziemniaków pieką się równomiernie i miękną bez wcześniejszego gotowania w wodzie.
- Podsmażony por z czosnkiem dodaje słodyczy i aromatu, dzięki czemu sos śmietankowy nie jest jednowymiarowy.
- Część sera w sosie zagęszcza go i nadaje kremową konsystencję, a reszta tworzy rumiany, elastyczny wierzch.
- Pieczenie pod folią, a potem bez niej pozwala ziemniakom zmięknąć, a serowi ładnie się zrumienić.
Wskazówki kucharza
Najczęstszy błąd to zbyt mało sosu przy brzegach – wtedy skrajne plastry ziemniaków wysychają i twardnieją. W trakcie układania warstw lekko dociskaj ziemniaki dłonią lub łyżką, żeby sos mógł wejść między plastry i nie powstały suche kieszenie. Jeśli używasz bardzo chudej piersi, dodaj łyżkę śmietanki więcej lub kilka małych kawałków masła na warstwy, by mięso nie wyschło.
Jak podawać
Podawaj z prostą surówką z kiszonej kapusty, marchewki z jabłkiem lub mieszanką sałat z lekkim winegretem, które przełamią kremowość sosu. To dobre danie na rodzinny obiad, gdy chcesz, by piekarnik wykonał większość pracy, a stół wyglądał odświętnie bez stania przy kuchence. Resztki świetnie nadają się jako lunch do pracy, odgrzany w pudełku.
Na co uważać
- Nie kroj ziemniaków zbyt grubo – jeśli plaster jest sztywny i gruby, może pozostać twardy, gdy ser już się zrumieni.
- Pilnuj, by por się nie przypalił; zbyt mocno zrumieniony będzie gorzki i zepsuje smak sosu.
- Jeśli po 30 minutach pod folią ziemniaki nadal stawiają wyraźny opór przy nakłuciu, dopiecz je jeszcze 5–10 minut przed posypaniem serem.
Składniki
- ziemniaki - 800 g
- pierś z kurczaka - 400 g
- por - 1 sztuka
- śmietanka 30% - 200 ml
- mleko - 100 ml
- ser żółty - 120 g
- olej rzepakowy - 1 łyżka
- masło - 10 g
- czosnek - 2 ząbki
- sól - 1.5 łyżeczki
- pieprz czarny - 0.5 łyżeczki
- papryka słodka - 1 łyżeczka
- tymianek suszony - 0.5 łyżeczki
Przygotowanie
- Rozgrzej piekarnik do 190°C (góra-dół). Naczynie żaroodporne o pojemności ok. 2 l dokładnie wysmaruj masłem, także boki, aby sos nie przywierał i gotowa zapiekanka łatwo się kroiła.
- Ziemniaki obierz, opłucz i pokrój w cienkie plasterki o grubości ok. 3 mm. Plaster powinien być elastyczny i lekko przeświecać pod światło; zbyt grube kawałki mogą pozostać twarde po upieczeniu.
- Pierś z kurczaka opłucz, osusz ręcznikiem papierowym i pokrój w cienkie paski lub małe kawałki. Przełóż do miski, dodaj 0,5 łyżeczki soli, pieprz, paprykę i tymianek, dokładnie wymieszaj, aż każdy kawałek będzie równomiernie pokryty przyprawami.
- Pora dokładnie umyj, rozchylając warstwy, aby wypłukać piasek. Pokrój w cienkie półplasterki, dzięki czemu szybko zmięknie i nie będzie grubych, włóknistych nitek w gotowej zapiekance.
- Na patelni rozgrzej olej na średnim ogniu. Dodaj pora i smaż 5–7 minut, często mieszając, aż wyraźnie zmięknie i stanie się szklisty; brzegi mogą się lekko zeszklić, ale nie powinny mocno zbrązowieć.
- Czosnek obierz, przeciśnij przez praskę lub drobno posiekaj. Dodaj do pora na ostatnią minutę smażenia, mieszając, aż poczujesz intensywny aromat, po czym zdejmij patelnię z ognia, żeby czosnek się nie przypalił.
- W misce wymieszaj śmietankę z mlekiem, dodaj 0,5 łyżeczki soli i połowę startego sera. Mieszaj, aż ser zacznie lekko się topić i powstanie jednolity, gęstniejący sos bez dużych grudek sera.
- Na dnie naczynia żaroodpornego ułóż pierwszą warstwę plasterków ziemniaków, lekko zachodzących na siebie, aby nie było prześwitów. Oprósz delikatnie szczyptą soli, zwłaszcza przy brzegach, gdzie ziemniaki szybciej wysychają.
- Na ziemniakach rozłóż połowę kurczaka, a na nim połowę podsmażonego pora. Zalej ok. 1/3 sosu śmietanowego, tak aby płyn dotarł do rogów naczynia i częściowo przykrył warstwę; lekko dociśnij łyżką.
- Powtórz warstwy: ziemniaki, szczypta soli, reszta kurczaka, reszta pora, kolejna 1/3 sosu. Na wierzchu ułóż ostatnią warstwę ziemniaków i polej pozostałym sosem, starając się zwilżyć jak najwięcej powierzchni.
- Przykryj naczynie folią aluminiową (błyszczącą stroną do środka), tak aby folia nie dotykała wierzchu. Wstaw do piekarnika na 30 minut; po tym czasie ziemniaki przy brzegu powinny być już wyraźnie miękkie przy nakłuciu nożem.
- Po 30 minutach zdejmij folię, posyp wierzch resztą startego sera i piecz jeszcze ok. 15 minut, aż ser się rozpuści i lekko zrumieni, a nóż wchodzi w środek zapiekanki bez oporu i nie trafia na twarde plastry.
Przechowywanie
Po wystudzeniu przechowuj zapiekankę pod przykryciem w lodówce do 2 dni. Przy odgrzewaniu sos gęstnieje, a ziemniaki robią się bardziej zwarte, więc najlepiej podgrzewać pod przykryciem, by wierzch nie wysechł.
Najczęściej robię tę zapiekankę w dni, kiedy wracamy późno z treningów i chcę mieć „gotowy obiad” czekający w piekarniku na trybie podtrzymywania ciepła. Lubię dorzucić na wierzch kilka plasterków pomidora przed końcem pieczenia, gdy zapiekanka ma trafić na stół przy rodzicach.
