Przepis na Zapiekanka chlebowa z serem i pomidorami
Zapiekanka chlebowa z serem i pomidorami to domowy sposób na wykorzystanie czerstwego pieczywa w formie dużego, pieczonego „tosta” dla kilku osób. W środku przypomina wytrawny pudding chlebowy – miękki i jajeczny – a z wierzchu jest wyraźnie chrupiąca, z ciągnącym się serem i soczystymi kawałkami pomidora. Ten wariant korzysta z podstawowych składników z lodówki i dobrze przyjmuje różne resztki chleba i serów.
To danie wpisuje się w polski zwyczaj niemarnowania chleba i przerabiania go na nowe, sycące potrawy. Połączenie pomidorów, sera i oregano dodaje mu lekkiego, śródziemnomorskiego charakteru.
Ta zapiekanka łączy polski nawyk niemarnowania chleba z lekko śródziemnomorskim połączeniem sera, pomidorów i oregano. Jest elastyczna – możesz mieszać różne rodzaje pieczywa i serów, a baza jajeczna i tak wszystko spaja. Dzięki temu za każdym razem smakuje trochę inaczej, ale zawsze bardzo domowo.
Dlaczego ta wersja działa
- Czerstwy chleb lepiej chłonie masę jajeczną i nie rozpada się jak świeży.
- Odciskanie bardzo soczystych pomidorów chroni środek przed zakalcowatą, mokrą konsystencją.
- Część sera w środku daje ciągnące wnętrze, a warstwa na wierzchu tworzy chrupiącą skorupkę.
Wskazówki kucharza
Najlepiej sprawdza się chleb sprzed 1–2 dni – lekko podsuszony, ale nie kamienny. Podczas mieszania z masą jajeczną tylko obracaj kostki, aż będą wilgotne, ale nadal wyraźnie widoczne. Jeśli używasz bardzo słonego sera, ostrożnie z solą w masie, bo po zapieczeniu smak soli się wzmacnia.
Jak podawać
Podawaj na ciepło na późne śniadanie lub kolację, z kubkiem mocnej herbaty albo kawy z mlekiem. Obok postaw miskę ogórków z solą i pieprzem lub prostą sałatę z winegretem, które dodadzą świeżości do serowego środka. Na spotkania pokrój zapiekankę w małe kwadraty i podawaj jak ciepłe finger food.
Na co uważać
- Nie dolewaj zbyt dużo mleka – zbyt rzadka masa sprawi, że środek nie zetnie się równomiernie.
- Jeśli wierzch szybko się rumieni, a środek jest jeszcze płynny, przykryj naczynie luźno folią i dopiekaj dalej.
- Nie mieszaj chleba zbyt energicznie, bo kostki zamienią się w papkę i zapiekanka będzie zbita.
Zamienniki
- Ser żółty możesz zastąpić mozzarellą lub goudą; parmezan na wierzchu da bardziej wytrawny smak.
- Część mleka da się zastąpić śmietanką 30%, jeśli chcesz bardziej kremowe wnętrze.
- Zamiast świeżych pomidorów użyj krojonych z puszki, dobrze odsączonych na sicie.
- Część chleba możesz wymienić na bułki lub bagietkę, by wykorzystać różne resztki pieczywa.
Składniki
- chleb - 300 g
- mleko - 250 ml
- jajko - 3 szt
- ser żółty - 150 g
- pomidor - 3 szt
- szczypiorek - 2 łyżki
- masło - 20 g
- czosnek - 1 ząbek
- oregano - 1 łyżeczka
- sól
- pieprz
Przygotowanie
- Piekarnik nagrzej do 190°C (góra–dół). Naczynie do zapiekania ok. 20×25 cm dokładnie wysmaruj masłem, także boki, aż będą równomiernie pokryte cienką warstwą tłuszczu.
- Chleb pokrój w kostkę ok. 2 cm. Jeśli skórka jest bardzo twarda i sucha, część możesz odciąć lub pokroić drobniej, żeby łatwiej nasiąkła masą jajeczną.
- Pomidory usuń z twardych gniazd, pokrój w średnią kostkę. Jeśli puszczają dużo soku, lekko je odciśnij w dłoniach lub na sicie, aż w misce nie będzie już stojącej wody.
- Czosnek obierz i drobno posiekaj lub przeciśnij przez praskę. Ser zetrzyj na grubych oczkach tarki, aby po zapieczeniu tworzył widoczne, ciągnące się nitki.
- W dużej misce roztrzep jajka z mlekiem, aż masa będzie jednolita i lekko spieniona na powierzchni. Dodaj czosnek, oregano, sól i pieprz, ponownie wymieszaj.
- Do miski wsyp kostki chleba. Delikatnie obracaj je w masie jajecznej, aż każda strona będzie wilgotna, ale chleb nadal zachowa kształt. Odstaw na 5 minut, by środek kostek zmiękł.
- Jeśli po 5 minutach część kostek wciąż jest sucha w środku, dolej 1–2 łyżki mleka i jeszcze raz delikatnie wymieszaj. Chleb ma być miękki, ale nie rozpadać się w papkę.
- Dodaj do miski połowę sera i połowę pomidorów. Wymieszaj delikatnie łyżką, tylko obracając składniki, aby pieczywo nie zamieniło się w jednorodną masę.
- Przełóż masę do przygotowanego naczynia i wyrównaj wierzch. Posyp resztą sera i rozłóż pozostałe pomidory, lekko wciskając je w masę, by nie przypiekły się zbyt mocno.
- Wstaw naczynie do nagrzanego piekarnika i piecz 20–25 minut, aż wierzch wyraźnie się zezłoci, a przy lekkim poruszeniu formą masa w środku nie będzie już płynna.
- Po wyjęciu odstaw zapiekankę na ok. 5 minut, by lekko stężała. Posyp posiekanym szczypiorkiem tuż przed podaniem – zioła powinny wyglądać świeżo i zachować kolor.
Przechowywanie
Przechowuj pod przykryciem w lodówce do 2 dni. Przy podgrzewaniu w piekarniku lub na patelni pod przykryciem wierzch ponownie się przyrumieni, ale środek stanie się bardziej wilgotny i mniej puszysty niż świeżo po upieczeniu.
Najbardziej lubię tę zapiekankę, gdy w środku trafiają się kawałki różnych bochenków – raz razowy, raz biały – każdy kęs smakuje trochę inaczej. Często dorzucam też kilka kaparów z dna słoika, jeśli akurat znajdę je w drzwiach lodówki.
