Przepis na Hiszpańska tarta z porem, boczkiem i serem
To wytrawna tarta na kruchym spodzie z długo duszonym porem, wędzonym boczkiem i serem, inspirowana wieczornymi kolacjami przy winie w Hiszpanii. Słodki, miękki por i dymny boczek są zatopione w kremowej masie jajeczno‑śmietankowej o konsystencji między flanem a tortillą, na maślanym spodzie. Po wystudzeniu łatwo kroi się w czyste kawałki, więc świetnie nadaje się też na piknik.
To wariacja na pograniczu francuskiego quiche i hiszpańskiej kuchni barowej, gdzie por i boczek często trafiają do tortilli i zapiekanek. W Hiszpanii takie tarty pojawiają się na kolacjach z winem zamiast klasycznych kanapek.
Ta hiszpańska tarta łączy francuską ideę quiche z klimatem hiszpańskich kolacji przy winie – jest bardziej treściwa, z wyraźnie wyczuwalnym, dymnym boczkiem i słodyczą długo duszonego pora. Konsystencja przypomina coś między kremowym flanem a grubą tortillą ziemniaczaną, dzięki czemu każdy kawałek jest sycący i miękki, ale z przyjemnie kruchym spodem. To danie, które spokojnie zastąpi całą kolację, a na stole wygląda jak coś z małego bistro w Barcelonie.
Dlaczego ta wersja działa
- Por jest osobno, długo duszony, więc traci ostrość i staje się słodki, bez włóknistej struktury.
- Porządnie podpieczony spód nie rozmaka od masy jajeczno‑śmietankowej i zostaje kruchy.
- Wędzony boczek i gałka muszkatołowa dodają głębi, która dobrze gra z winem.
Wskazówki kucharza
Najczęstszy błąd to zbyt mało podpieczony spód – jeśli po 15 minutach nadal jest blady i miękki w dotyku, daj mu dodatkowe 3–5 minut, aż będzie suchy i lekko złoty. Przy doprawianiu masy pamiętaj, że boczek i ser są słone; spróbuj łyżeczkę surowej masy przed wlaniem, żeby nie przesadzić z solą. Jeśli brzegi tarty zbyt szybko się rumienią, a środek jeszcze nie ściął, przykryj wierzch luźno folią aluminiową.
Jak podawać
Podaj tartę z prostą sałatą z rukoli, oliwą i cytryną – świeża kwasowość przełamuje kremowy farsz. Świetnie pasuje kieliszek schłodzonego, wytrawnego białego wina lub lekko musujące cava. Na piknik kroję ją dopiero po całkowitym wystudzeniu i pakuję kawałki w papier śniadaniowy, wtedy nie kruszy się w drodze.
Na co uważać
- Nie przelewaj formy po sam rant – masa przy pieczeniu lekko rośnie i może wykipieć.
- Nie skracaj czasu odpoczynku po pieczeniu, inaczej tarta będzie się rozpływać przy krojeniu.
Zamienniki
- Boczek możesz zastąpić szynką serrano lub dobrym chorizo, podsmażonym do zrumienienia.
- Śmietankę 30% da się podmienić na 18%, ale masa będzie nieco mniej kremowa.
- Zamiast sera żółtego użyj mieszanki manchego i łagodnego goudy.
Składniki
- ciasto kruche wytrawne - 1 szt
- por - 2 szt
- boczek wędzony - 100 g
- ser żółty - 120 g
- jajka - 3 szt
- śmietanka 30% - 200 ml
- oliwa z oliwek - 1 łyżka
- gałka muszkatołowa - 0.25 łyżeczki
- sól
- pieprz czarny
Przygotowanie
- Piekarnik nagrzej do 190°C (góra-dół). Formę do tarty o średnicy około 24 cm cienko posmaruj oliwą lub masłem, zwłaszcza boki, aby ciasto później łatwo odchodziło i nie rwało się przy krojeniu.
- Ciasto kruche rozwałkuj na placek nieco większy niż forma, na lekko oprószonym mąką blacie. Wyłóż nim formę, dokładnie dociskając do dna i boków, odetnij nadmiar ciasta i nakłuj dno widelcem w kilku miejscach, żeby podczas pieczenia nie wybrzuszało się.
- Na ciasto połóż arkusz papieru do pieczenia i wsyp obciążenie (sucha fasola, ryż lub kulki ceramiczne), rozkładając je równą warstwą. Podpiecz spód 10 minut, usuń papier z obciążeniem i piecz jeszcze 5 minut, aż będzie lekko złoty i suchy w dotyku.
- W międzyczasie pora dokładnie umyj, rozcinając go wzdłuż, aby wypłukać piasek między warstwami. Osusz, przekrój wzdłuż na pół, a potem pokrój w półplasterki; boczek pokrój w paski lub kostkę o podobnej wielkości.
- Na suchej patelni podsmaż boczek na średnim ogniu 4–5 minut, aż wytopi się część tłuszczu, a brzegi będą wyraźnie zrumienione i lekko chrupiące. Przełóż boczek na talerz z ręcznikiem papierowym, a tłuszcz zostaw na patelni.
- Do tej samej patelni dodaj 1 łyżkę oliwy, jeśli tłuszczu z boczku jest mało, i wrzuć pora. Smaż 6–8 minut na średnim ogniu, często mieszając, aż por zmięknie, zmniejszy objętość o około połowę i stanie się szklisty, bez brązowych przypaleń.
- Ser żółty zetrzyj na tarce o drobnych lub średnich oczkach. W misce roztrzep jajka ze śmietanką, dodaj gałkę muszkatołową, szczyptę soli i pieprzu, następnie wsyp starty ser i wymieszaj, aż masa będzie jednolita i lekko gęsta.
- Na podpieczony, lekko przestudzony spód tarty wyłóż równą warstwą pora i boczek, rozkładając je aż po brzegi, żeby każdy kawałek miał farsz. Zalej masą jajeczno‑śmietankową z serem, pomagając sobie łyżką, by masa wypełniła szczeliny.
- Wstaw tartę do piekarnika i piecz 20–25 minut, aż masa się zetnie, a wierzch będzie złoty i lekko wybrzuszony. Przy lekkim poruszeniu formą środek może delikatnie drżeć jak galaretka, ale nie powinien wyglądać na płynny.
- Po wyjęciu z piekarnika odstaw tartę na 10–15 minut na kratce, aby masa stężała, a para częściowo uszła – brzegi lekko odstąpią od formy. Kroimy i podajemy na ciepło lub w temperaturze pokojowej, gdy nadzienie trzyma kształt trójkątów.
Przechowywanie
Tartę przechowuj w lodówce do 3 dni, najlepiej już pokrojoną. Po schłodzeniu masa jajeczna gęstnieje, a spód mięknie, więc do odgrzania użyj piekarnika, żeby lekko odświeżyć kruchość.
Najczęściej piekę tę tartę w piątkowy wieczór, wiedząc, że w sobotę odgrzejemy sobie po kawałku po powrocie z długiego spaceru. Zawsze zostawiam jeden trójkąt „na śniadanie dla kucharza” – na zimno, prosto z lodówki, jest zaskakująco dobra.
